Các sai lầm thường gặp khi bắt đầu cho trẻ ăn dặm?

1. Nêm gia vị quá sớm hoặc quá nhiều cho trẻ dưới 1 tuổi

• Nêm mắm, muối, hạt nêm: Đây là sai lầm rất thường gặp. Chức năng thận của trẻ dưới 1 tuổi chưa hoàn thiện và không thể tải quá 1g muối mỗi ngày, lượng muối tự nhiên có sẵn trong thực phẩm đã đủ đáp ứng nhu cầu của trẻ. Cho trẻ ăn mặn quá sớm sẽ tạo gánh nặng lớn cho thận, hình thành thói quen ăn mặn và làm tăng nguy cơ mắc bệnh huyết áp, tim mạch, suy thận khi lớn lên.

• Thêm đường vào thức ăn: Việc thêm đường vào đồ ăn, nước uống của con để kích thích vị giác sẽ dễ dẫn đến dư thừa năng lượng, gây sâu răng và tạo thói quen ưa thích đồ ngọt suốt đời, làm tăng nguy cơ béo phì.

2. Ép trẻ ăn và phớt lờ tín hiệu đói - no của con

• Nhiều cha mẹ chỉ chú trọng đến việc trẻ ăn được bao nhiêu (số lượng) mà ép buộc con phải ăn hết khẩu phần ăn ngay cả khi trẻ đã no. Hành vi ép buộc này gây ra tâm lý sợ ăn, sợ bữa ăn và làm mất đi khả năng tự điều chỉnh cảm giác đói - no tự nhiên của trẻ.

• Đặc biệt nguy hiểm: Ép trẻ tiếp tục ăn khi trẻ đang có dấu hiệu nôn hoặc ho sẽ làm tăng nguy cơ bị hóc, sặc đường thở của trẻ.

3. Cho trẻ vừa ăn vừa chơi, xem tivi, điện thoại hoặc đi ăn rong

• Sử dụng thiết bị điện tử: Việc bật tivi, điện thoại để trẻ "há miệng ăn" vô thức khiến trẻ mất tập trung vào ăn uống, ức chế tiết dịch vị và men tiêu hóa, dẫn đến biếng ăn và ăn uống không kiểm soát. Lâu dần, trẻ sẽ có thói quen xấu là chỉ chịu ăn khi có thiết bị điện tử.

• Cho ăn rong hoặc chơi đùa khi ăn: Làm trẻ không ngồi yên một chỗ, không tập trung vào bữa ăn. Nếu cho trẻ đùa nghịch ngay sau khi ăn sẽ khiến trẻ dễ bị nôn trớ, hóc, sặc.

4. Kéo dài bữa ăn của trẻ quá 30 phút

• Một bữa ăn kéo dài quá lâu không chỉ làm thức ăn bị vữa, nguội lạnh, mất ngon mà còn gây ức chế tâm lý cực kỳ căng thẳng cho cả trẻ lẫn người chăm sóc. Nguyên tắc đúng là không kéo dài bữa ăn quá 30 phút; nếu trẻ chưa ăn hết vẫn nên dừng lại và tăng số bữa trong ngày lên nếu cần.

5. Cho trẻ ăn vặt ngọt trước bữa ăn chính

• Cho trẻ ăn bánh kẹo, bim bim, nước ngọt hoặc trái cây quá ngọt trước bữa ăn làm tăng đường huyết, ức chế các tuyến tiêu hóa tiết men khiến trẻ mất cảm giác đói, dẫn đến biếng ăn và bỏ bữa chính.

• Hơn nữa, nước ngọt chứa nhiều phốt pho làm tăng đào thải canxi qua nước tiểu gây thiếu canxi, còn bim bim nhiều muối gây hại thận và chứa chất béo chuyển hóa (transfat) tăng nguy cơ bệnh tật.

6. Ăn uống thiếu đa dạng và thiếu kiên nhẫn khi thử món mới

• Thiếu đa dạng: Cho trẻ ăn lặp đi lặp lại một vài món quen thuộc khiến trẻ dễ kén ăn, thiếu chất dinh dưỡng và thiếu chất xơ dẫn đến táo bón.

• Bỏ cuộc quá sớm: Khi thấy trẻ từ chối một món ăn mới trong lần đầu giới thiệu, nhiều cha mẹ liền bỏ luôn món đó. Trên thực tế, trẻ cần phải thử món mới từ 8 đến 15 lần mới có thể dần làm quen và chấp nhận thực phẩm.

7. Không cho trẻ cơ hội tập tự lập (bốc, xúc ăn)

• Nhiều gia đình bón cho trẻ ăn hoàn toàn dù trẻ đã lớn (thậm chí trên 2 tuổi) vì sợ bẩn hoặc sợ trẻ ăn lâu. Việc này cản trở kỹ năng tự lập của con, khiến trẻ chậm biết ăn thô và dễ biếng ăn. Trẻ nên được khuyến khích tự bốc, tự xúc thức ăn khi sẵn sàng để kích thích sự hứng thú và rèn tính tự lập.

8. Ưu tiên "số lượng" hơn "chất lượng"

• Nhiều phụ huynh chỉ quan tâm con ăn được bao nhiêu mà không chú ý đến giá trị dinh dưỡng của bữa ăn có đủ 4 nhóm chất hay không. Điều này dẫn đến thực trạng trẻ có thể thừa năng lượng (thừa tinh bột) nhưng lại thiếu hụt các vi chất dinh dưỡng thiết yếu (như sắt, kẽm, vitamin...) để phát triển thể chất và trí tuệ.